Dankzij onze dierlijke dommigheid is een volgende ramp nooit ver weg | Commentaar

In kamp Moria op Lesbos zaten voornamelijke gezinnen.

In kamp Moria op Lesbos zaten voornamelijke gezinnen.© Foto AFP

Roy Hazenoot

Zijn dramatische gebeurtenissen reden voor verandering, zodat wordt voorkomen dat het weer verkeerd gaat? Ja, is het antwoord. Toch?

Half zuidelijk Nederland overstroomde in de jaren 90 en dankzij ingrijpen leidde deze zomer een vergelijkbare hoeveelheid regenval niet tot vergelijkbare problemen. Tijdens de jaarwisseling van 2000-2001 vielen veertien doden bij de cafébrand in Volendam waarna brandveiligheid in de horeca een belangrijk onderwerp werd en de controles op goede vluchtwegen en kerstverlichting werden verscherpt. Allemaal bewijzen dat ‘ja’ het juiste antwoord is.

Tent en luchtbed

Vandaag een jaar geleden moesten 13.000 vluchtelingen huis en haard… Sorry, ik begin opnieuw. Vandaag een jaar geleden moesten 13.000 vluchtelingen tent en luchtbed verlaten vanwege een verschrikkelijke brand in Moria, het grootste en bekendste vluchtelingenkamp van Europa. De voormalige militaire basis op het Griekse eiland Lesbos was een provisorische verzamelplek van gevluchte Afghanen en Syriërs die niet mochten doorreizen naar het vasteland.

Nadat het kamp was afgebrand, beloofde de EU een opvang met menswaardige omstandigheden te regelen – daar is weinig van terechtgekomen. Nog altijd is niet begonnen met de bouw van nieuwe woongelegenheden en leven de vluchtelingen in nieuwe kampen onder erbarmelijke omstandigheden. Weer in tentjes, weer dicht bij elkaar, wachtend op de ellende die komen gaat.

Vuile politiek

Waarom we in het rijke Westen niet in staat zijn op zijn minst een veilige opvang te regelen, is een raadsel. Homo sapiens zijn tamelijk briljant en onderscheiden zich van andere dieren omdat mensen leren van fouten en die kennis op grote schaal delen met soortgenoten. Vervolgens kan naar een steeds veiligere beschaving worden toegewerkt. Het welbekende vallen-en-opstaanprincipe. Maar als er vuile politiek in het spel is, dan verandert de mens in een simpele primaat die weigert te leren van gemaakte fouten én weigert soortgenoten in nood te helpen. Dat is precies een jaar na die gigantische brand op Lesbos een legitieme conclusie.

Wie maalt om hen? Om die duizenden kinderen, radeloze ouders en andere mensen die hopen op een beter bestaan. Niemand, het zijn geen Nederlanders of Europeanen, het zijn vluchtelingen. Dat ze al op Europees grondgebied zijn en wij verantwoordelijkheid voor ze zijn, maakt in Den Haag of Brussel weinig uit. Dankzij deze dierlijke dommigheid is een volgende ramp nooit ver weg.

Net binnen