Premium

Overvallers met pistolen lopen de Jumbo binnen. Getuige legt het vast met mobiele telefoon. Verstandig? Politie spreekt van een lastige spagaat: ’Beeld is fijn’, maar ’ga niet de held uithangen’

Overvallers met pistolen lopen de Jumbo binnen. Getuige legt het vast met mobiele telefoon. Verstandig? Politie spreekt van een lastige spagaat: ’Beeld is fijn’, maar ’ga niet de held uithangen’
De overval werd gefilmd.
© dnp.nu
Alkmaar

Waarheidsvinding versus veiligheid. „Een lastige spagaat”, zegt woordvoerder Roderick de Veen van de politie.

Hij reflecteert op het maken van filmpjes door getuigen bij een inbraak of mishandeling. „Het kan heel nuttig zijn. We zijn blij met beelden. Beeld is altijd fijn, je moet je bedenken: als politie kom je altijd achteraf. Ons onderzoek is gericht op het naar boven halen van feiten, om de waarheid boven tafel te krijgen. Hoe feitelijk is dan een filmpje waar je precies ziet wat er gebeurd is?”

Lees ook: ’Maak open’ schreeuwen de daders terwijl er een pistool op de medewerkster van de Jumbo in Alkmaar wordt gericht. Een collega filmt de hele overval ijskoud [video]

De bespiegelingen zijn naar aanleiding van de gewapende overval op de Jumbo aan de Alkmaarse Winkelwaard afgelopen woensdag. Een getuige legt ijskoud met zijn mobiele telefoon van begin tot eind de overval vast, terwijl het pistool van een van de twee overvallers gericht is op een medewerker van de supermarkt.

’Ten koste van wat gaat het maken van het filmpje?’, is ook een vraag waar De Veen bij stilstaat. „De boodschap is: Breng altijd eerst jezelf in veiligheid. Algemeen gezegd: Zie je een situatie, een inbraak of mishandeling, zorg in de eerste plaats dat je veilig bent. Stap twee is de politie bellen.”

„Wat is veilig? Wat is verstandig? Een grijs gebied”, bekent hij. „Ga niet de held uithangen. Je moet geen onnodige stress veroorzaken. Een eerste keer - ik hoop niet dat ze geroutineerd zijn - wat het ook is, is altijd spannend. Daar komt altijd stress bij. Er kunnen dan hele rare dingen gebeuren.”

Specifieker op de Jumbo-zaak ingaand: „De beelden spreken voor zich. Het is niet te zien of het om echte of neppistolen gaat, maar een pistool is op het hoofd gericht. Je weet niet wat hij gaat doen. Raakt hij in paniek? Schiet hij? Dat moet je te allen tijde voorkomen.”

Volgens de woordvoerder is het maken van filmpjes echt iets van deze tijd. „Het hoort er inmiddels bij.” Het gebeurt veel en overal. Vechtpartijen tot verkeersongevallen, het wordt allemaal vastgelegd. Bijna instinctief wordt er opgenomen. De getuige heeft die reactie ook niet helemaal in de hand in een stresssituatie, denkt hij.

Het negatieve bijeffect is dat mensen stap twee nog wel eens vergeten: bel de politie. „De politie bellen gebeurt echt niet altijd. ’Doet de ander wel’, wordt er gedacht.” Ondertussen wordt er wel gefilmd.

Wat De Veen stoort is het gebruik van sociale media. „De vraag is op je dit soort filmpjes moet delen. Dat zeg ik niet in verband met het onderzoek. Je zet voor slachtoffers iets traumatisch voor het leven op internet. Je wordt tot in de lengte der dagen met iets traumatisch geconfronteerd.”

Bij het Jumbofilmpje ging dat ook mis. „Ik zag het filmpje al her en der voorbijkomen, terwijl het nog niet eens met de politie gedeeld was. Je moet wel beseffen wat een filmpje doet met nabestaanden, familie, slachtoffers. Het kan veel leed veroorzaken.”

Hoe waardevol het Jumbofilmpje is, moet nog blijken. „Het onderzoek staat nog in de kinderschoenen, dat weten we pas achteraf.”