Noord-Hollands waterschap HHNK treft extra maatregelen om ’slurpen’ van stroom en gas plus bijbehorende uitstoot te beperken

Op het terrein van rioolwaterzuiveringsinstallatie Geestmerambacht wordt met zonnepanelen groene stroom opgewekt.
© Foto HHNK
De grootste elektriciteitsslurper van het waterschap: de slibdrooginstallatie in Beverwijk.
© Foto HHNK
1/2
Heerhugowaard

Naast de eventuele bouw van windmolens treft Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) meer maatregelen om in zijn eigen elektriciteitsverbruik te voorzien en de CO2-uitstoot in te dammen.

,,Wanneer we in aanbestedingen verlangen dat het milieu hoog in het vaandel staat en aannemers daarmee extra punten scoren, dan moeten we zelf het goede voorbeeld geven’’, stelt Ruud Maarschall (72) uit Petten, lid van het dagelijks bestuur.

Energiezuiniger

Volgens de portefeuillehouder duurzaamheid, middelen, innovatie en participatie is het waterschap daarom een zoektocht gestart naar hoe energiezuiniger kan worden geopereerd.

,,We hebben afgesproken dat we in 2025 energieneutraal willen zijn, dus de stroom die we gebruiken zelf willen opwekken. En bovendien emissieneutraal. Dan moet je wel weten waar je winst kunt behalen.’’

Schiphol

Luchthaven Schiphol, Tata Steel in de IJmond en datacentra (Google/Microsoft) op Agriport in Middenmeer zijn de grootste energieverbruikers van Noord-Holland. HHNK volgt en is uit deze top 3 gestoten. Minister Eric Wiebes (Economische zaken en Klimaat) heeft tientallen grootverbruikers van gas in Nederland een brief geschreven met het klemmende verzoek om te minderen.

Onderzoek

Uit onderzoek blijkt dat het waterschap jaarlijks 80 miljoen kilowattuur elektriciteit en 15 miljoen kubieke meter aardgas verbruikt. HHNK zorgt daarmee voor uitstoot van ruim 65 miljoen kilogram koolstofdioxide.

Zonnepanelen

Een van de acties om dat te beperken, is het plaatsen van zonnepanelen op eigen terreinen en gebouwen voor opwekking van groene stroom. In totaal gaat dat om 80.000 collectoren, waarvan er al zo’n 25.000 zijn aangelegd. ,,Dat scheelt al bijna 20 procent aan inkoop. Als die operatie achter de rug is, halen we 30 tot 35 procent’’, weet projectleider Bob de Boer (44) uit Heerhugowaard.

Slindrooginstallatie

Verder wordt binnen enkele jaren afscheid genomen van de slibdrooginstallatie in Beverwijk, verantwoordelijk voor 97 procent van het aardgasverbruik. ,,De hoeveelheid gas voor verwarming van onze kantoren en bedrijfsgebouwen op alle overige locaties in Noord-Holland samen verbleekt daarbij’’, stelt Maarschall.

In deze ’fabriek’ wordt jaarlijks 90 miljoen kilogram slib, afkomstig van de 15 rioolwaterzuiveringsinstallaties van het waterschap, gedroogd en verwerkt tot slibkorrels. ,,De installatie loopt op haar einde, vergt steeds vaker ingrijpen. Als het lukt, stoppen we daar in 2023 mee’’, vertelt Maarschall.

Restwarmte

,,Als alternatief bouwt HVC een slibdroger met een grotere capaciteit in Alkmaar (kosten circa 30 miljoen euro, red.), waar slib dan met restwarmte uit de vuilverbranding kan worden gedroogd. Restwarmte in Beverwijk gaat nu grotendeels de lucht in, bij HVC wordt die afgevangen en gaat het warmtenet in. Voor de aanvoer van slib betalen wij dan een vaste gewichtsprijs aan de poort. We besparen op investeringen in de huidige slibdroger.’’

Technieken

In het streven naar minder elektriciteitsverbruik past het waterschap nieuwe zuiveringstechnieken toe. ,,Bijna 70 procent stroom is nodig op de zuiveringen, bijvoorbeeld voor het beluchten van afvalwater. Een kwart voor alle gemalen, stuwen en sluisjes, kortom: om droge voeten in Noord-Holland te houden. De rest voor gebouwen en kantoren’’, aldus De Boer. ,,Elke keer als ergens onderhoud wordt gepleegd of moet worden gerenoveerd, maken we die een stukje energiezuiniger.’’

Mega-accubatterij

Zo is op Texel een mega-accubatterij bij de zuivering in gebruik genomen, die 200 kilowattuur elektriciteit kan opslaan. ,,De stroom die zonnepanelen overdag te veel opwekken, gaat erin en kan op een ander moment worden aangesproken’’, licht Maarschall toe. ,,Bij innovaties haken we graag direct aan.’’

Zuiveringen

HHNK heeft 15 zuiveringen in Alkmaar, Beemster, Beverwijk, Den Helder, Geestmerambacht, Heiloo, Katwoude, Oosthuizen, De Stolpen, op Texel, in Ursem, Wervershoof, op Wieringen, in de Wieringermeer en Zaandam. Zij verwerken jaarlijks 100 miljoen kubieke meter afvalwater van 1,2 miljoen inwoners en 27.500 bedrijven.

Net binnen